નવી દિલ્હી, 19 સપ્ટેમ્બર 2026: આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સની વધતી ક્ષમતા વચ્ચે તેના સુરક્ષિત અને જવાબદાર ઉપયોગને લઈને મહત્ત્વપૂર્ણ ઘટના સામે આવી છે.
Googleનું અદ્યતન AI મોડલ Gemini નિયંત્રિત સાઇબર સુરક્ષા પરીક્ષણ દરમિયાન ભૂલથી ત્રણ વાસ્તવિક કંપનીઓની કમ્પ્યુટર સિસ્ટમમાં પ્રવેશ્યું હતું.
કંપનીના જણાવ્યા પ્રમાણે આ ઘટનામાં કોઈ નુકસાન થયું નહોતું અને Geminiએ લક્ષ્ય વાસ્તવિક કંપની હોવાનું સમજાતાં પોતાની કાર્યવાહી અટકાવી દીધી હતી.
આ ઘટના મે 2026માં બની હતી અને હવે તેની વિગતો જાહેર થઈ છે.
બેંગલુરુ, 19 સપ્ટેમ્બર: સંરક્ષણ અને વિમાન ઉત્પાદન ક્ષેત્રમાં આત્મનિર્ભરતા તરફ ભારતે મહત્ત્વપૂર્ણ સિદ્ધિ મેળવી છે.
હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડ—HALએ ભારતીય વાયુસેનાને બે LCA તેજસ Final Operational Clearance—FOC ટ્વિન-સીટર ટ્રેનર અને ત્રણ HTT-40 બેઝિક ટ્રેનર વિમાન સોંપ્યાં છે.
આ સાથે સરકારી હેલિકોપ્ટર સેવા કંપની પવન હંસ લિમિટેડને ચાર ધ્રુવ નેક્સ્ટ જનરેશન—Dhruv-NG નાગરિક હેલિકોપ્ટર પણ આપવામાં આવ્યાં છે.
એક જ પ્રસંગે કુલ નવ સ્વદેશી હવાઈ પ્લેટફોર્મનું હસ્તાંતરણ ભારતની વિમાન નિર્માણ ક્ષમતા, સંરક્ષણ સ્વાવલંબન અને નાગરિક ઉડ્ડયન ક્ષેત્રના સ્થાનિકીકરણની દિશામાં મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવે છે.
નવી દિલ્હી, 12 સપ્ટેમ્બર: ભારત મંડપમ ખાતે આયોજિત બે દિવસીય ‘BRICS ભારત ઇનોવેટ્સ એક્સપોઝિશન’માં ભારતની શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, સંશોધન કેન્દ્રો અને સ્ટાર્ટઅપ્સ દ્વારા વિકસાવવામાં આવેલી 37 ડીપ-ટેક નવીનતાઓ રજૂ કરવામાં આવી છે.
આરોગ્ય, કૃત્રિમ બુદ્ધિમત્તા, સ્વચ્છ ઊર્જા, અવકાશ, ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગ, રોબોટિક્સ અને ઇલેક્ટ્રિક વાહન ટેક્નોલોજી જેવા ક્ષેત્રોને આવરી લેતી આ નવીનતાઓ ભારતની વધતી સંશોધન અને ટેક્નોલોજી ક્ષમતાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રાલયે વિદેશ મંત્રાલયના સહયોગથી 11 અને 12 સપ્ટેમ્બરે આ પ્રદર્શનનું આયોજન કર્યું છે.
BRICS સંમેલન અને બિઝનેસ ફોરમની સાથે યોજાયેલા આ પ્રદર્શનનો ઉદ્દેશ ભારતીય સંશોધકો તથા સ્ટાર્ટઅપ્સને BRICS દેશોના ઉદ્યોગપતિઓ, રોકાણકારો, યુનિવર્સિટીઓ અને સંશોધન સંસ્થાઓ
નવી દિલ્હી, દેશમાં આધાર આધારિત ડિજિટલ સેવાઓનો વ્યાપ સતત વધી રહ્યો છે ત્યારે યુનિક આઇડેન્ટિફિકેશન ઓથોરિટી ઑફ ઇન્ડિયા—UIDAI પોતાના ટેક્નોલોજી માળખાની ક્ષમતા મોટા પાયે વધારવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે.
UIDAIનું લક્ષ્ય આધારની દૈનિક ઓથેન્ટિકેશન ક્ષમતા હાલના આશરે 10 કરોડથી વધારીને 25થી 30 કરોડ સુધી પહોંચાડવાનું છે.
UIDAIના ચેરપર્સન નીલકંઠ મિશ્રાએ જણાવ્યું કે દેશમાં હાલમાં દરરોજ લગભગ 10 કરોડ આધાર ઓથેન્ટિકેશન થઈ રહ્યા છે.
ભવિષ્યમાં વધતી જરૂરિયાતને પહોંચી વળવા આ ક્ષમતાને અઢીથી ત્રણ ગણી વધારવા ટેક્નોલોજી અને સુરક્ષા માળખું તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યું છે.
નવી દિલ્હી, ભારતની ડિજિટલ પેમેન્ટ વ્યવસ્થામાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સનો સુરક્ષિત ઉપયોગ સુનિશ્ચિત કરવા નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઑફ ઇન્ડિયા—NPCI વિશેષ રજિસ્ટ્રી બનાવવાની તૈયારી કરી રહી છે.
આ રજિસ્ટ્રી ગ્રાહકોની પૂર્વમંજૂરી અનુસાર UPI પર ચુકવણી કરતા AI એજન્ટોની ઓળખ, ચકાસણી અને દેખરેખ માટે ઉપયોગી બની શકે છે.
સૂત્રોને ટાંકતા Reutersના અહેવાલ અનુસાર આ રજિસ્ટ્રી NPCIના પ્રસ્તાવિત ‘યુનિફાઇડ એજન્ટિક પ્રોટોકોલ’નો ભાગ હશે.
તેનો હેતુ UPI પેમેન્ટ ઇકોસિસ્ટમમાં માત્ર અધિકૃત અને ચકાસાયેલા AI એજન્ટોને વ્યવહાર કરવાની મંજૂરી આપવાનો છે.
નવી દિલ્હી, ભારતની ડિજિટલ પેમેન્ટ વ્યવસ્થામાં વધુ એક મહત્ત્વપૂર્ણ સુવિધાનો ઉમેરો થયો છે.
યુનિફાઇડ પેમેન્ટ્સ ઇન્ટરફેસ એટલે કે UPI માટે NFC આધારિત ‘ટૅપ-એન્ડ-પે’ સુવિધા રજૂ કરવામાં આવી છે.
તેના દ્વારા ગ્રાહક સુસંગત પોઇન્ટ-ઓફ-સેલ ટર્મિનલ અથવા NFC ટૅગ પાસે પોતાનો સ્માર્ટફોન ટૅપ કરીને ચુકવણીની પ્રક્રિયા શરૂ કરી શકશે.
આ સુવિધા ખાસ કરીને દુકાન, રેસ્ટોરન્ટ, ટ્રાન્સપોર્ટ અને અન્ય રિટેલ સ્થળોએ ડિજિટલ ચુકવણીને ઝડપી અને સરળ બનાવવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે.
નવી દિલ્હી, 10 સપ્ટેમ્બર: અમેરિકાના ન્યૂ જર્સીની હાઇ ટેક્નોલોજી હાઇસ્કૂલમાં અભ્યાસ કરતા 17 વર્ષીય રોહન અર્નીએ અંતરિક્ષ વિજ્ઞાન અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સનો અનોખો સમન્વય રજૂ કર્યો છે.
રોહને ડીપ લર્નિંગ આધારિત મોડલ દ્વારા બ્રહ્માંડમાંથી આવતા અત્યંત ટૂંકા પરંતુ શક્તિશાળી રેડિયો સંકેતોનું વિશ્લેષણ કર્યું છે.
‘ફાસ્ટ રેડિયો બર્સ્ટ્સ’ એટલે કે FRBsનું મૂળ હજુ પણ ખગોળશાસ્ત્રીઓ માટે સંપૂર્ણપણે સ્પષ્ટ નથી.
આવા સંકેતો માત્ર થોડી મિલિસેકન્ડ સુધી રહે છે, પરંતુ તેઓ બ્રહ્માંડમાં આવેલા અત્યંત ઊર્જાવાન સ્ત્રોતોમાંથી આવતા હોવાનું માનવામાં આવે છે.
ટેક્નોલોજી કંપની એપલે નવી iPhone 18 Pro શ્રેણીમાં કૅમેરા સિસ્ટમને વિશેષ પ્રાધાન્ય આપ્યું છે.
iPhone 17 Proની સરખામણીએ નવા મોડલમાં સૌથી મોટો ફેરફાર 48 મેગાપિક્સલના મુખ્ય કૅમેરામાં આપવામાં આવેલો ‘વેરિએબલ એપર્ચર’ છે.
આ સુવિધા લેન્સમાં પ્રવેશતા પ્રકાશના પ્રમાણ અને તસવીરની ડેપ્થ ઑફ ફિલ્ડને પરિસ્થિતિ પ્રમાણે બદલી શકે છે.
વેરિએબલ એપર્ચરથી ઓછા પ્રકાશમાં વધુ સારી અને ઝડપથી તસવીરો લેવામાં મદદ મળશે.
સાન ફ્રાન્સિસ્કો: આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ ક્ષેત્રે OpenAIએ વધુ એક મહત્વપૂર્ણ પ્રગતિ નોંધાવી છે.
કંપનીએ પોતાનું નવું અદ્યતન AI મોડલ GPT-6 Astra રજૂ કર્યું છે, જેને OpenAI પોતાની અત્યાર સુધીની સૌથી વધુ ક્ષમતા ધરાવતી અને વધુ aligned AI સિસ્ટમ તરીકે વર્ણવે છે.
GPT-6 Astra ખાસ કરીને computer use, web browsing, software engineering, cybersecurity, science અને complex professional workમાં અગાઉના મોડલ કરતાં નોંધપાત્ર સુધારો દર્શાવે છે.
કંપનીનો દાવો છે કે આ મોડલ લાંબા અને બહુ-પગલાવાળા કામને વધુ ઝડપ, ચોકસાઈ અને સ્વતંત્રતા સાથે પૂર્ણ કરી શકે છે.
નવી દિલ્હી: ભારતમાં ઉચ્ચ શિક્ષણ અને સંશોધનને વધુ innovation અને entrepreneurship સાથે જોડવાની દિશામાં All India Council for Technical Education (AICTE)એ મહત્વપૂર્ણ પહેલ શરૂ કરી છે.
AICTEએ Innovation and Entrepreneurship Doctoral Fellowship Programme (AIEDFP) રજૂ કર્યો છે, જેના માટે આગામી પાંચ વર્ષમાં ₹245 કરોડનું નાણાકીય પ્રાવધાન કરવામાં આવ્યું છે.
આ programme હેઠળ કુલ 150 doctoral fellowshipsને સહાય આપવામાં આવશે.
માત્ર Thesis નહીં, ઉપયોગી Solution પર ભાર
ચેન્નાઈ: ભારતીય ટેક્નોલોજી કંપની Zohoએ application developmentને વધુ ઝડપી અને AI આધારિત બનાવવા માટે Catalyst 3.0 લોન્ચ કર્યું છે.
આ નવી cloud development platform developersને codingથી deployment સુધીની પ્રક્રિયા એક જ ecosystemમાં પૂર્ણ કરવાની સુવિધા આપે છે.
Catalyst 3.0માં Artificial Intelligenceને application development workflow સાથે વધુ ઊંડાણપૂર્વક જોડવામાં આવ્યું છે.
AI Coding Assistant સાથે વિકાસને મળશે ગતિ
શ્રીહરિકોટા: ભારતીય અવકાશ સંશોધન સંસ્થા ISROએ GSLV-F17 મિશન દ્વારા EOS-05 ઉપગ્રહને સફળતાપૂર્વક નિર્ધારિત કક્ષામાં સ્થાપિત કરીને Earth Observation ક્ષેત્રે મહત્વપૂર્ણ સિદ્ધિ મેળવી છે.
EOS-05 ભારતનો પ્રથમ imaging satellite છે, જે Geosynchronous orbitમાંથી પૃથ્વીનું અવલોકન કરશે.
ISRO મુજબ GSLV-F17 ભારતના Geosynchronous Satellite Launch Vehicleની 19મી ઉડાન છે.
મિશને EOS-05ને Sub-Geosynchronous Transfer Orbitમાં સફળતાપૂર્વક પહોંચાડ્યો છે.
નવી દિલ્હી: Artificial Intelligenceને ભારતીય ભાષાઓમાં વધુ ઉપયોગી અને સુલભ બનાવવાની દિશામાં Metaએ નવી Voice Transcription ટેક્નોલોજી રજૂ કરી છે.
‘Muse Voice Transcribe’ નામની આ ટેક્નોલોજીમાં પાંચ ભારતીય ભાષાઓ માટે સપોર્ટ આપવામાં આવ્યો છે.
નવી સિસ્ટમનો મુખ્ય હેતુ ભારતીય ભાષાઓમાં બોલવામાં આવેલા સંવાદને AIની મદદથી લખાણમાં પરિવર્તિત કરવાનો છે.
એટલે કે વપરાશકર્તા પોતાની ભાષામાં બોલે તો ટેક્નોલોજી તેને ઓળખીને લખાણના સ્વરૂપમાં રજૂ કરી શકે છે.
શ્રીહરિકોટા: ભારતીય અવકાશ સંશોધન સંગઠન (ISRO) વધુ એક મહત્વપૂર્ણ અવકાશ મિશન માટે તૈયાર થઈ ગયું છે.
ISRO દ્વારા GSLV-F17 રોકેટ મારફતે EOS-05 ઉપગ્રહનું પ્રક્ષેપણ 4 સપ્ટેમ્બર, 2026ના રોજ વહેલી સવારે 2:55 વાગ્યે કરવામાં આવશે.
આ મિશનની તૈયારીઓ અંતિમ તબક્કામાં પહોંચી ગઈ છે અને શ્રીહરિકોટા સ્થિત સતીશ ધવન સ્પેસ સેન્ટરથી રોકેટનું પ્રક્ષેપણ નિર્ધારિત કરવામાં આવ્યું છે.
GSLV એટલે કે Geosynchronous Satellite Launch Vehicle ભારતની મહત્વપૂર્ણ લોન્ચ વ્હીકલ શ્રેણીમાં સામેલ છે.